| منطقى براى رفتار |
| ما در مواجهه با رویدادها و حوادث و اتفاقات ، از خود، عکس العمل ها و رفتارهایى نشان مى دهیم که ناشى از جریان تفکر و استدلالى است که در ذهن ما صورت مى پذیرد و به طور خود آگاه یا ناخود آگاه ، همراه با یک ارزیابى از واقعه است . اگر خوب دقت کنیم ، مى بینیم که در این قضاوت ، یک ((مقدمه اول (8))) به ((مقدمه دوم (9))) و یک ((نتیجه )) نهفته است . در حقیقت ، تصدیق یا عدم تصدیق هر موضوعى ، با تشکیل یک قیاس در ذهن ، صورت مى پذیرد. حوادث ، رویدادها و اتفاقات در ذهن ما یا موجب شادمانى ما مى شوند و یا موجب افسردگى ، دل سردى و بى علاقگى ما نسبت به کارها و انجام دادن وظایف . با توجه به بینش و تلقى ما در برخورد با واقعه ، حداقل دو برداشت در ذهن ما مى توان ایجاد شود. مثلا وقتى در انجام دادن کارى که با شکست روبه رو شویم ، ممکن است دو نوع برداشت داشته باشیم که هر کدام ، بستگى به طرز نگرش و تلقى ما از واقعه دارد: یا این که بگوییم : ((شکست خوردم . خیلى بد شد. افتضاح شد. من دیگر نمى توانم پیروز شوم . من دیگر به درد نمى خورم )). یا این که بگوییم : ((شکست خوردم . خیلى بد شد؛ ولى شکست ، مى تواند مقدمه پیروزى باشد و هر کارى ممکن است منجر به شکست یا پیروزى شود. پس من مى توانم پیروز شوم ؛ زیرا امکان جبران هست . من مى توانم با تلاش و پشتکار در کار، موفق شوم )). در حقیقت در برابر یک واقعه ، با توجه به نگرش فرد، ممکن است دو تلقى و تفکر در ذهن ، شکل بگیرد، در نتیجه موجب بروز دو نوع رفتار و عکس العمل متفاوت بشود، که این امر، بستگى به محاوره اى که ما به طور خود آگاه و یا ناخود آگاه در ذهن خودمان در برخورد با واقعه انجام مى دهیم دارد. ما در حقیقت ، دو نوع استدلال انجام مى دهیم که منجر به رفتار درست و عاقلانه مى شود؟ طبعا استدلال و قیاسى که از تفکر و اندیشه صحیح برخوردار باشد. همه ما اگر خوب بیندیشیم ، خوب هم استدلال مى کنیم و اگر وقت ، تفکر و اندیشه صحیح در کارهاى روزانه ما نباشد، منجر به تفکر غیر عاقلانه و در نتیجه رفتار غیر منطقى خواهد شد و این امر، زندگى را بر ایمان بسیار دشوار و ناگوار مى کند. به همین دلیل است که قرآن مى فرماید: و یجعل الرجس على الذین لا یعقلون .(10) و پلیدى و ناگوارى از آن کسى است ، که (در زندگى ) نمى اندیشد. جوان باید بداند که هیجانات و عصبانیت هاى و نابهنجار، ریشه در بینش و طرز تلقى او از هر واقعه و حادثه اى دارد که در اثر عدم تفکر صحیح حاصل مى شوند و از نظر روانى آثار و مشخصه هایى همچون : افسردگى ، اضطراب ، خشم ، احساس ناامنى ، احساس گناه ، احساس ترس ، احساس گرسنگى و... دارند |
1- سـؤ ال : چـنـدیـن سـال اسـت کـه ازدواج کـرده ام ، خـودم خـیـلى دنـبـال مـسـائل دیـنى و شرعى
هستم و مقلد امام مى باشم ؛ ولى متاءسفانه همسرم زیاد، به مـسـائل دیـنـى اهـمـیت نمى دهد و بعضى
اوقات پس از سر و صداى زیاد یک دفعه نماز مى خواند و چند دفعه نمى خواند و این امر مرا زیاد رنج مى دهد
، در اینجا وظیفه من چیست ؟ 1 - آیا خوردن غذایى که او درست مى کند از نظر شرعى جایز است ؟ 2 - آیا
در این مورد، در روز قیامت مسؤ ول نیستم ؟ 3 - آیا در اثر بى توجهى او به دین ، باید او را طلاق بدهم ؟ جـواب
: اگـر مـنکر خدا یا رسول یا یکى از ضروریات (1) دین نیست پاک اسـت و بـایـد او را امـر بـه معروف کنید و اگر
مؤ ثر نباشد شما معذور هستید و لازم نیست طلاق دهید، اختیار طلاق در دست خود شماست . امام : کتاب
استفتائات ، ج 1، ص 487، سؤ ال 15. بهجت - تبریزى - فاضل - مکارم :
طبیعت ، گوناگون بر ما جلوه مى کند، باشکوه ترین جلوه هاى آن ، دوران نشاط و سرسبزى اوست ، آن زمان که لحظه به لحظه مى بالد و مى شکفد تا به اوج طراوت و زیبایى مى رسد. آن زمان که بحبوحه تلاش و کوشش اوست و قلبش مالامال از امید است . آن زمان که خود را مى فهمد و به فرداهاى خود مى اندیشد. آن زمان ، که بهار جوانى اوست . جوانى دوران بسیار حساس و سرنوشت ساز است ، دوران طراوت و نشاط، دوران رشد و شکوفایى ، دوران تفکر، تلاش ، تحقیق ، تصمیم و عمل . جوان با قدم نهادن به این دنیاى سرسبز به خود و جهان پیرامون خود مى اندیشد. او پس از تفکر و تحقیق به سرحلقه هستى یعنى خداوند متعال ایمان مى آورد و با اعتقاد راستین به امامان و پیامبران و باور کردن معاد و روز واپسین ، جایگاه خود را در هندسه هستى مى یابد و به شخصیت والاى خویش پى مى برد. اینجاست که جوان براى تقرب به خداوند و تاءمین آینده ابدى خود، به جستجوى برنامه ها و دستورالعمل هایى برمى آید چرا که او به خوبى دریافته است که بدون برنامه و دستورالعمل هاى دقیق و عمل بر اساس آنها به هیچ هدفى نمى توان رسید. جوان با تفکر و اندیشه به این باور مى رسد که باید به برنامه ها و دستورالعمل هایى که از سوى خدا توسط پیامبر اسلام و امامان معصوم علیه السلام براى هدایت انسانها آمده است روى آورد. به این برنامه ها و دستورالعمل ها ((احکام )) مى گویند. جوان همانگونه که در هر رشته و فنى سراغ متخصص و کارشناس آن رشته و فن مى رود براى آگاهى کامل و درست از احکام به متخصص و کارشناس این رشته یعنى ((مرجع تقلید)) مراجعه مى کند و براى آشنایى با احکام ، رساله مرجع تقلید خود را تهیه و بر اساس آن عمل مى کند. این مجموعه که در پیش رو دارید، شما را در راه استفاده هر چه صحیح تر و بهتر و کاملتر از رساله مرجع تقلیدتان یارى مى رساند. در نظر داشته باشید که احکام این کتاب بر اساس فتاواى حضرت امام خمینى قدس سره تنظیم شده و در چند مورد به فتاواى مقام معظم رهبرى حضرت آیت الله خامنه اى (دام ظله ) اشاره شده است . شما با کمک و راهنمایى مربى و امام جماعت و دبیر دینى مى توانید به رساله مرجع تقلید خود مراجعه کنید و اگر چنانچه در پاره اى موارد فتواى مرجع تقلید شما با آنچه در این کتاب آمده است فرق داشت ، بر اساس همان فتواى مرجع تقلید خود عمل کنید. جوانى که از احکام الهى با اطلاع است چون مسافرى است که در طلیعه سفر، راه مقصد را به خوبى شناخته و در آن گام بر مى دارد راهى سبز، نرم و هموار. ما براى شما عزیزان آرزوى سعادت و پیروزى داریم و از نظرات و پیشنهادهاى شما استقبال مى کنیم . سخنى با مربیان ، دبیران دینى و ائمه جماعات مدارس این کتاب مى کوشد جوانان عزیز را با بخشى از احکام دینى شان آشنا کند و به پاره اى از مشکلات آنان پاسخ گوید اما این کتاب به تنهایى نمى تواند رسالت خود را به انجام رساند و به یارى شما بزرگواران سخت نیازمند است . شما مى توانید در بخش هاى زیر ما را یارى نمایید. 1. بخش تهیه و تنظیم مطالب کتاب : شما که از نزدیک با جوانان ارتباط دارید و به خوبى نیازها و مشکلات آنان را لمس مى کنید مى توانید مشکلات و نیازهایى را که کتاب احکام مى تواند پاسخگوى آنها باشد و در کتاب نیامده است براى ما بازگو نمایید. 2. بخش طرح و برنامه ریزى : آشناسازى نسل جوان با احکام دینى در قالب هاى نوین و طرح هاى جذاب و کار آمد رسالت سنگینى است که بدون همفکرى ناتمام مى ماند، شما مى توانید با ارائه طرح هاى همه جانبه و قابل اجرا ما را در راه بالندگى این طرح یارى رسانید. 3. بخش اجرا و پیاده سازى : تهیه کتاب و در دسترس جوانان قرار دادن قدم هاى اولیه این کار بزرگ است ، قسمت عمده آن به بخش اجرا و پیاده کردن این طرح بستگى دارد که همت و پشتکار شما بزرگواران را مى طلبد. در این بخش به دو گونه همکارى شما نیازمندیم : الف : مطالب این کتاب به صورت توضیحى و گزینشى و با حفظ محتوا براساس فتاواى حضرت امام خمینى قدس سره تنظیم و در پاره اى از موارد به فتاواى مقام معظم رهبرى (دام ظله ) اشاره شده است . و منبع عمده مطالب در پاورقى ها آمده است شما مى توانید جوانان را در تطبیق مطالب کتاب با فتاواى مرجع تقلیدشان یارى رسانید. ب : اطلاع از میزان بازدهى و کارآیى این طرح و تاءثیر این مطالب در جوانان براى ادامه کار، نقش اساسى و کلیدى دارد. اطلاع رسانى شما در این زمینه نیز براى ما کارساز و ارزشمند است . ستاد اقامه نماز وزارت آموزش و پرورش
بلوغ جنسى دختران به حسب آب و هوا، نژاد و تغذیه و وضعیت روحى و جسمانى آنان متفاوت است . از
نشانه هاى آشکار و مهم آن ((اولین قاعدگى )) که معمولا در سنین 12 یا 13 سالگى ، دختران با آن مواجه
مى شوند. دختران بلوغ دیگرى نیز دارند که چند سال زودتر از بلوغ جنسى به آن مى رسند، که از آن به ((بلوغ
دینى )) تعبیر مى شود، با رسیدن به بلوغ دینى ، باید تکالیف دینى را به خوبى انجام دهند. بلوغ دینى سه
نشانه دارد که مى توان با رجوع به رساله توضیح المسائل از آن آگاهى یافت و ما به یک نشانه بسنده مى
کنیم و آن پایان یافتن 9 سال قمرى است و چون هر سال قمرى ، 10 روز و 18 ساعت از سال شمسى کمتر
مى باشد، دختران 96 روز و 8 ساعت زودتر از 9 سال شمسى به سن بلوغ قدم مى گذارند.
از نجس ها و چیزهایى که نجس شده اند بپرهیزیم به عنوان نمونه : 1. خوردن و آشامیدن نجس و چیز نجس
شده حرام است .(24) 2. با بدن یا لباس نجس نماز نخوانیم که اگر عمدى باشد نماز باطل است .(25) 3. بر
نجس تیمم نکنیم که باطل است .(26) 4. بر نجس سجده نکنیم که باطل است .(27)
نجس ها را شناختیم . نجس ها مى توانند چیزهاى پاک را از طریق زیر نجس کنند: پاک با نجس تماس برقرار
کند. یکى از آنها یا هر دو، مرطوب باشند. رطوبت یکى به دیگرى سرایت کند. بنابراین اگر نجاسات ، خشک
باشند و چیزى که با آنها تماس برقرار مى کند آن هم خشک باشد نجاست سرایت نمى کند. البته باید به
فراتر از اینها اندیشید: آیا اگر دختر پاکى با دختر آلوده اى به گونه اى گرم و صمیمى ارتباط برقرار کرد آلوده نمى
شود؟
نجس ها عبارتند از: 1. ادرار و مدفوع انسان و حیوان هاى حرام گوشتى که خون جهنده دارند یعنى اگر رگ
آنها را ببریم خون بیرون مى جهد مانند گربه ، موش و روباه . 2. منى ، مردار و خون انسان و حیوانى که خون
جهنده دارند مانند گوسفند و گربه . 3. سگ و خوکى که در خشکى زندگى مى کنند. 4. شراب و هر مایع
مست کننده دیگر. 5. آبجو غیر طبیعى . 6. عرق شتر نجاست خوار. 7. کافر.(23) برخى نجاست هاى دیگر نیز
هست که براى اطلاع بیشتر مى توانید به رساله توضیح المسائل رجوع کنید.